Thực tế các nghiên cứu hiện nay cho thấy rằng, có tới 70% phụ nữ tiền mãn kinh, mãn kinh phàn nàn về các triệu chứng liên quan đến cơ xương khớp, thậm chí các nghiên cứu trên đối tượng phụ nữ Đông Nam Á và Nam Á, khó chịu gây ra bởi đau khớp được ghi nhận nhiều hơn cả các triệu chứng vận mạch như bốc hoả, đổ mồ hôi ban đêm.

Đau nhức xương khớp trong giai đoạn này đôi khi không gây ra các triệu chứng rầm rộ như sưng, nóng, đỏ và cũng không tìm thấy được những bất thường trên hình ảnh nhưng cảm giác đau, ê ẩm, cứng khớp xuất hiện ở đồng thời nhiều khớp gây khó chịu lại rất thật và dai dẳng. Cũng có trường hợp là triệu chứng sớm của thoái hoá khớp như tiếng kêu lục khục, cứng khớp kéo dài vào buổi sáng, chủ yếu ở những khớp chịu trọng lượng lớn của cơ thể như khớp hông, thắt lưng và khớp gối. Điều này có thể khiến các chị em gặp khó khăn trong các hoạt động sinh hoạt hàng ngày, tập thể dục, giảm năng suất làm việc và có thể dẫn đến tâm lý chán chường, mệt mỏi và ngại vận động.

  Tại sao trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh, phụ nữ lại thường xuyên xuất hiện đau nhức xương khớp?

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này rất phức tạp. Đây là sự kết hợp giữa sự thay đổi hormone (đặc biệt là suy giảm estrogen và progesterone), các yếu tố tâm lý xã hội (căng thẳng, rối loạn tâm trạng), chất lượng giấc ngủ kém và các yếu tố di truyền.

Ở độ tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh, Estrogen giảm mạnh do buồng trứng suy giảm chức năng. Thụ thể Estrogen có mặt ở rất nhiều nơi: cơ, xương, gân, thần kinh,… Do đó, khi Estrogen sụt giảm, cơ thể phải đối mặt với:

1. Suy giảm chức năng các mô liên kết: Giản khối lượng cơ, giảm sản xuất collagen, và làm giảm độ đàn hồi của gân/dây chằng, khiến mô cơ xương khớp dễ bị viêm và tổn thương hơn
2. Giảm mật độ xương: dẫn đến gây đau do các vi tổn thương cấu trúc đốt sống và xương
3. Thay đổi cảm nhận đau: Estrogen giúp duy trì ngưỡng chịu đau bình thường thông qua hệ thống thần kinh trung ương. Khi thiếu hụt, hệ thần kinh trở nên quá nhạy cảm, khiến phụ nữ trung niên cảm thấy đau dữ dội và dai dẳng hơn so với mức độ tổn thương thực tế của khớp
4. Giảm khả năng chống viêm: Estrogen giảm làm mất khả năng ức chế các chất gây viêm tấn công khớp khiến phản ứng viêm bùng phát, khiến khớp dễ sưng, nóng và tăng tốc độ ăn mòn sụn khớp. Đặc biệt thành phần chính của sụn khớp sẽ bị tấn công nhiều nhất là Collagen Type II.
5. Tế bào sụn già đi nhanh chóng: Sụn khớp mất đi khả năng tự sửa chữa sau những vi chấn thương do đi lại, vận động hàng ngày.

Bên cạnh đó, các vấn đề xảy ra trong quá trình mãn: sự suy giảm của các hormon có tác dụng đau (progesterone, testosterone, oxytocin), rối loạn giấc ngủ, căng thẳng và trầm cảm trong thời kỳ mãn kinh có các con đường thần kinh chồng chéo, làm khuếch đại cảm giác đau.

Những triệu chứng gây ra bởi đau nhức xương khớp có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống của phụ nữ, do đó cần phải tầm soát, phát hiện sớm và có các chiến lược dự phòng và điều trị ngay từ giai đoạn ban đầu. Để duy trì cuộc sống năng động, bạn nên áp dụng phương pháp đa mô thức:

• Can thiệp không dùng thuốc

 1.Thay đổi lối sống: Cân đối chế độ ăn, đặc biệt chế độ ăn giàu thực vật được khuyến nghị giúp giảm cân, giảm đau khớp. Bên cạnh đó, việc bổ sung các dưỡng chất qua đường uống an toàn cho dạ dày có tác dụng chống viêm kết hợp với nuôi dưỡng và bảo tồn sụn khớp an toàn là xu hướng điều trị bền vững như bổ sung:

• Collagen Type II không biến tính: Hoạt động như một vaccin tự nhiên cho khớp, giúp huấn luyện hệ miễn dịch ngừng tấn công phá hủy sụn, từ đó bảo tồn cấu trúc khớp hiệu quả.
• Hyaluronic Acid (HA) và Vitamin C: HA đường uống giúp điều tiết viêm, trong khi Vitamin C dọn dẹp các gốc tự do, làm chất xúc tác quá trình gắn kết các sợi collagen, giúp mạng lưới sụn mới được xây dựng vững chắc.

2. Cải thiện chất lượng và thời lượng giấc ngủ: thông qua việc thiết lập môi trường ngủ yên tĩnh.

3. Tập luyện thể thao: Pilates với các bài tập ổn định cơ cốt lõi, bơi lội và các bài tập giãn cơ giúp giảm đau lưng và đau cổ mãn tính, tập kháng lực tăng dần để duy trì mật độ xương và khối lượng cơ.

4. Tâm lý trị liệu: Liệu pháp hành vi nhận thức và giảm stress dựa trên chánh niệm đã cho thấy hiệu quả trong việc giảm đau và cải thiện chất lượng cuộc sống.

• Can thiệp dùng thuốc

 Liệu pháp hormone thay thế: Là phương pháp điều trị chủ đạo cho các triệu chứng cơ xương khớp giúp giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của đau xương khớp ở phụ nữ mãn kinh. Việc sử dụng liệu pháp hormone cần được cá nhân hóa dựa trên tiền sử bệnh, tình trạng triệu chứng và ưu tiên của từng bệnh nhân.

Tuy nhiên, nếu đau xương khớp có biểu hiện viêm thực sự (sưng, nóng, cứng khớp buổi sáng kéo dài), cần đi khám chuyên khoa cơ xương khớp để loại trừ các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp hoặc bệnh hệ thống.

Việc nhận diện sớm những cơn đau ở tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh chính là cơ hội vàng để chủ động bảo vệ hệ xương khớp. Đầu tư cho hệ cơ xương khớp của bạn hôm nay sẽ giúp bạn thoải mái vận động thể thao, du lịch và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn trong 20-30 năm tới.

Dược sĩ: Hồ Thị Thanh Huệ

Trong thoái hóa khớp, những thay đổi của dịch khớp có thể làm giảm khả năng bôi trơn và bảo vệ bề mặt khớp. Đồng thời, khi sụn khớp bị tổn thương, các sản phẩm giáng hóa của chất nền ngoại bào được giải phóng vào khoang khớp, có thể hoạt động như các DAMPs (mô hình phân tử liên quan đến tổn thương), từ đó kích hoạt các đáp ứng viêm và miễn dịch trong khớp.

Từ tổn thương sụn đến phản ứng viêm

Sụn khớp được cấu tạo bởi tế bào sụn và chất nền ngoại bào (ECM), bao gồm nước, collagen, proteoglycan và nhiều thành phần khác. Trong thoái hóa khớp, sự mất cân bằng giữa quá trình tổng hợp và phân hủy chất nền khiến quá trình phân hủy diễn ra mạnh hơn, dẫn đến tổn thương cấu trúc sụn.

Trong đó, collagen type II chiếm khoảng 90–95% tổng lượng collagen của sụn khớp, đóng vai trò quan trọng trong cấu trúc cũng như khả năng chịu lực của sụn. Khi sụn bị tổn thương, collagen type II cùng các thành phần khác của chất nền ngoại bào bị giáng hóa, tạo ra các mảnh vỡ sụn khớp.

Các sản phẩm thoái giáng collagen type II trong nước tiểu đã được ghi nhận có mối tương quan với mức độ tiến triển của tổn thương khớp ở bệnh nhân thoái hóa. Điều này cho thấy tổn thương trong thoái hóa khớp chủ yếu liên quan đến collagen type II – thành phần collagen chính của sụn khớp.

Điều đáng chú ý là những mảnh vỡ này không chỉ là dấu hiệu cho thấy sụn đang bị tổn thương, mà quan trọng hơn chúng chính là các DAMPs – đóng vai trò thiết yếu trong khởi phát phản ứng viêm qua cơ chế miễn dịch. Bằng cách gắn với các thụ thể trên tế bào sụn và màng hoạt dịch, chúng kích hoạt đáp ứng miễn dịch và làm tăng các yếu tố gây viêm như IL-1β, IL-6, TNF-α, đồng thời thúc đẩy các enzyme phân hủy chất nền ngoại bào như MMPs và ADAMTS. Kết quả là sụn tiếp tục bị phá hủy, tạo thêm nhiều mảnh vỡ và tiếp tục kích thích phản ứng viêm.

Vì vậy, viêm không chỉ là hậu quả của tổn thương sụn mà còn góp phần thúc đẩy quá trình phá hủy sụn tiếp diễn. Khi bệnh tiến triển, quá trình này ảnh hưởng đến cả màng hoạt dịch và xương dưới sụn, khiến thoái hóa khớp trở thành bệnh lý của toàn bộ khớp.

Từ mảnh vỡ sụn đến cách tiếp cận đa cơ chế

Collagen type II là một thành phần quan trọng trong các sản phẩm giáng hóa từ sụn, nhưng không phải thành phần duy nhất. Các thành phần khác của chất nền cũng có thể tạo ra những tín hiệu tổn thương và kích hoạt nhiều con đường viêm khác nhau. Vì vậy, chỉ tác động vào một cơ chế khó có thể giải quyết toàn bộ quá trình bệnh sinh của thoái hóa khớp.

Điều này tạo cơ sở cho cách tiếp cận đa cơ chế: vừa điều hòa đáp ứng miễn dịch đối với mảnh vỡ collagen type II, vừa kiểm soát các tín hiệu viêm, hỗ trợ cân bằng chất nền ngoại bào và chống stress oxy hóa.

Các thuốc điều trị thoái hóa khớp hiện nay chủ yếu tập trung vào kiểm soát triệu chứng, trong đó có paracetamol, NSAIDs và các thuốc điều trị triệu chứng tác động chậm trong thoái hóa khớp (SYSADOAs) như chondroitin sulfate và glucosamine.

Tuy nhiên, NSAIDs có thể gây ra các tác dụng không mong muốn liên quan đến đường tiêu hóa, tim mạch, thận và gan khi sử dụng kéo dài. Điều này làm gia tăng nhu cầu đối với những giải pháp hỗ trợ hướng đến nhiều cơ chế khác nhau trong quá trình tổn thương khớp, đồng thời có hồ sơ an toàn phù hợp cho việc sử dụng lâu dài.

Giải pháp tiếp cận đa cơ chế trong bảo vệ sụn khớp

Dựa trên cách tiếp cận này, công thức phối hợp Collavant® N2, Curcumin, Hyaluronic Acid (HA) và Vitamin C hướng đến nhiều mắt xích khác nhau trong quá trình tổn thương sụn.

1. Điều hòa đáp ứng miễn dịch đối với mảnh vỡ collagen type II – Collavant® N2

Khác với collagen thủy phân, Collavant® N2 cung cấp collagen type II ở dạng tự nhiên, vẫn giữ nguyên cấu trúc xoắn ba và các vùng kháng nguyên đặc hiệu. Sau khi uống, Collavant® N2 không được hấp thu vào tuần hoàn như một chất dinh dưỡng thông thường mà tương tác với hệ thống miễn dịch tại đường tiêu hóa.

Khi sử dụng lặp lại với liều thấp 40 mg/ngày, collagen type II tự nhiên được các tế bào miễn dịch tại mảng Peyer nhận diện. Sự tiếp xúc lặp lại này thúc đẩy hình thành và hoạt hóa các tế bào T điều hòa (T-reg) đặc hiệu với collagen type II.

Sau đó, các T-reg này có thể di chuyển đến các mô ngoại vi, trong đó có khớp, góp phần điều hòa đáp ứng miễn dịch đối với các mảnh vỡ (kháng nguyên) có nguồn gốc từ collagen type II trong sụn khớp, qua đó hỗ trợ kiểm soát tình trạng viêm và bảo vệ sự cân bằng của mô sụn.

Theo các nghiên cứu, với liều 40 mg/ngày, Collavant® N2 không ghi nhận sự gia tăng tác dụng không mong muốn so với giả dược và không ghi nhận các ảnh hưởng bất lợi đáng kể trên các chỉ số được đánh giá.

     2. Kiểm soát tín hiệu viêm và hỗ trợ cân bằng chất nền sụn – Curcumin và HA

Curcumin có khả năng ức chế hoạt hóa NF-κB, một yếu tố điều hòa trung tâm của phản ứng viêm, từ đó giúp giảm biểu hiện các chất trung gian gây viêm như IL-1β, TNF-α và prostaglandin, đồng thời ức chế một số enzyme tham gia vào quá trình phân hủy sụn như MMP-3, MMP-9 và MMP-13.

Qua đó, curcumin có thể hỗ trợ giảm quá trình phá hủy sụn, giảm stress oxy hóa và hỗ trợ duy trì quá trình tổng hợp collagen type II.

Hyaluronic Acid (HA) là thành phần tự nhiên của dịch khớp, có vai trò bôi trơn và hỗ trợ bảo vệ bề mặt khớp. Khi sử dụng HA đường uống với hàm lượng 80 mg, HA có thể tác động lên thụ thể TLR-4, từ đó kích thích tăng sản sinh IL-10 (interleukin-10) – một chất có vai trò chống viêm – và điều hòa tín hiệu cytokine, giúp hỗ trợ giảm phản ứng viêm tại khớp. Các nghiên cứu cũng cho thấy HA đường uống được dung nạp tốt và không ghi nhận tác dụng phụ đáng kể nào.

3. Chống stress oxy hóa và hỗ trợ tổng hợp chất nền – Vitamin C

Vitamin C có tác dụng chống oxy hóa, đồng thời là yếu tố thiết yếu tham gia vào quá trình tổng hợp collagen type II và glycosaminoglycans, góp phần duy trì tính toàn vẹn của sụn.

Bảo vệ sụn khớp – nên bắt đầu từ sớm

Từ tổn thương sụn, giải phóng mảnh vỡ, kích hoạt miễn dịch đến phản ứng viêm và tiếp tục phân hủy sụn là một chu trình có thể tự khuếch đại. Vì vậy, bảo vệ sụn khớp không nên chỉ bắt đầu khi thoái hóa đã tiến triển, mà cần được quan tâm ngay từ giai đoạn sớm.

Với cách tiếp cận đa cơ chế, công thức gồm Collavant N2, Curcumin, HA, Vitamin C sẽ rất phù hợp để hỗ trợ bảo vệ sụn khớp cho người chơi thể thao thường xuyên, người trung niên có nguy cơ tổn thương sụn sớm và người đã có dấu hiệu tổn thương sụn khớp. Đặc biệt, với những người cần sử dụng giải pháp hỗ trợ lâu dài và quan tâm đến dạ dày, đường huyết, tim mạch hoặc chức năng gan, thận, việc lựa chọn sản phẩm có cơ chế tác động phù hợp và hồ sơ an toàn rõ ràng càng cần được chú trọng.

                                                                                                                       Dược sĩ: Hồ Thị Thanh Huệ

Đau nhức xương khớp trong giai đoạn này đôi khi không gây ra các triệu chứng rầm rộ như sưng, nóng, đỏ và cũng không tìm thấy được những bất thường trên hình ảnh nhưng cảm giác đau, ê ẩm, cứng khớp xuất hiện ở đồng thời nhiều khớp gây khó chịu lại rất thật và dai dẳng. Cũng có những trường hợp, xuất hiện các triệu chứng sớm của thoái hoá khớp như tiếng kêu lục khục, cứng khớp kéo dài vào buổi sáng, chủ yếu ở những khớp chịu trọng lượng lớn của cơ thể như khớp hông, thắt lưng và khớp gối. Điều này có thể khiến các chị em gặp khó khăn trong các hoạt động sinh hoạt hàng ngày, tập thể dục, giảm năng suất làm việc và có thể dẫn đến tâm lý chán chường, mệt mỏi và ngại vận động.

  Tại sao trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh, phụ nữ lại thường xuyên xuất hiện đau nhức xương khớp?

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này rất phức tạp. Đây là sự kết hợp giữa sự thay đổi hormone (đặc biệt là suy giảm estrogen và progesterone), các yếu tố tâm lý xã hội (căng thẳng, rối loạn tâm trạng), chất lượng giấc ngủ kém và các yếu tố di truyền.

Ở độ tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh, Estrogen giảm mạnh do buồng trứng suy giảm chức năng. Thụ thể Estrogen có mặt ở rất nhiều nơi: cơ, xương, gân, thần kinh,… Do đó, khi Estrogen sụt giảm, cơ thể phải đối mặt với:

1. Suy giảm chức năng các mô liên kết: Giảm khối lượng cơ, giảm sản xuất collagen, và làm giảm độ đàn hồi của gân/dây chằng, khiến mô cơ xương khớp dễ bị viêm và tổn thương hơn.
2. Giảm mật độ xương: dẫn đến gây đau do các vi tổn thương cấu trúc đốt sống và xương.
3. Thay đổi cảm nhận đau: hệ thần kinh trở nên nhạy cảm hơn, khiến phụ nữ trung niên cảm thấy đau dữ dội và dai dẳng hơn so với mức độ tổn thương thực tế của khớp.
4. Giảm khả năng chống viêm: Estrogen giảm làm mất khả năng ức chế các chất gây viêm tấn công khớp khiến phản ứng viêm bùng phát, khớp dễ sưng, nóng và tăng tốc độ ăn mòn sụn khớp. Đặc biệt thành phần chính của sụn khớp sẽ bị tấn công nhiều nhất là Collagen Type II.
5. Tế bào sụn già đi nhanh chóng: Sụn khớp mất đi khả năng tự sửa chữa sau những vi chấn thương do đi lại, vận động hàng ngày.

Bên cạnh đó, các vấn đề xảy ra trong giai đoạn này như sự suy giảm của các hormon có tác dụng giảm đau (progesterone, testosterone, oxytocin), rối loạn giấc ngủ, căng thẳng và trầm cảm trong thời kỳ tiền mãn kinh, mãn kinh có các con đường thần kinh chồng chéo, làm khuếch đại cảm giác đau.

Những triệu chứng gây ra bởi đau nhức xương khớp có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống của phụ nữ, do đó cần phải tầm soát, phát hiện sớm và có các chiến lược dự phòng và điều trị ngay từ giai đoạn ban đầu. Để duy trì cuộc sống năng động, bạn nên áp dụng phương pháp đa mô thức:

1. Can thiệp không dùng thuốc khác

+ Thay đổi lối sống: Cân đối chế độ ăn, đặc biệt chế độ ăn giàu thực vật được khuyến nghị giúp giảm cân, giảm đau khớp.

+ Cải thiện chất lượng và thời lượng giấc ngủ: thông qua việc thiết lập môi trường ngủ yên tĩnh.

+ Tập luyện thể thao: Pilates với các bài tập ổn định cơ cốt lõi, bơi lội và các bài tập giãn cơ giúp giảm đau lưng và đau cổ mãn tính, tập kháng lực tăng dần để duy trì mật độ xương và khối lượng cơ.

+ Tâm lý trị liệu: Liệu pháp hành vi nhận thức và giảm stress dựa trên chánh niệm đã cho thấy hiệu quả trong việc giảm đau và cải thiện chất lượng cuộc sống.

2. Can thiệp bảo tồn cấu trúc của sụn khớp

Sụn khớp là cấu trúc quan trọng nhất cần được bảo tồn và bảo vệ trong các khớp động (khớp háng, khớp gối), nhằm giảm sự tiến triển thoái hóa khớp. Sụn ​​khớp là mô dễ bị tổn thương, thoái hóa và khả năng phục hồi rất hạn chế [8].  Để bảo tồn cầu trúc của sụn khớp cần điều trị cả trên 3 khía cạnh: trục khớp, sụn chêm, gân/dây chằng. Tính bền vững cơ học của sụn khớp là do cấu trúc kết hợp chặt chẽ và phức tạp giữa collagen type II và proteoglycan tại chất nền ngoại bào. Các thay đổi nội tiết như suy giảm estrogen ở phụ nữ tiền mãn kinh và mãn kinh cũng như các áp lực cơ học do chấn thương hoặc vận động quá mức làm phá vỡ cấu trúc collagen và giảm hàm lượng proteoglycan, kết hợp với việc giải phóng các chất gây viêm thúc đẩy quá trình thoái hoá sụn tiến triển và rối loạn chức năng khớp.

Hiện nay, có rất nhiều phương pháp tiên tiến để bảo tồn và tăng cường tái tạo cấu trúc sụn như kỹ thuật phẫu thuật cải tiến (vi gãy, ghép sụn xương tự thân,…); liệu pháp tế bào (giá đỡ sinh học, tiêm huyết tương giàu tiểu cầu,…); phương pháp can thiệp và kích thích hỗ trợ (liệu pháp gen, sóng siêu âm kích thích vật lý, liệu pháp Exosome…). Tuy nhiên, tuỳ từng phương pháp có một số nhược điểm như chi phí tương đối cao, số lượng lần phẫu thuật nhiều, nguy cơ gặp biến chứng do phẫu thuật, thời gian hồi phục kéo dài và nguy cơ hình thành sụn xơ.

Việc bổ sung các hoạt chất như vitamin C giúp tăng cường tổng hợp và ổn định cấu trúc của collagen type 2 tại sụn khớp. Glucosamin và chondroitin sulphate, các thành phần chính của glycosaminoglycans trong sụn trong (hyaline), đã được chứng minh là hỗ trợ sản xuất chất nền sụn. Tuy nhiên, Glucosamin và chondroitin sulphate có thể gây một số tác dụng không mong muốn thường gặp như đau đầu, rối loạn dung nạp glucose, một số khác với tần số hiếm gặp hơn như: tăng tỷ lệ nhiễm trùng, giảm mức lọc cầu thận, vàng da ứ mật do thuốc, viêm gan tự miễn và tăng men gan. Ngoài ra, một vài nghiên cứu đã báo cáo các trường hợp tăng nguy cơ gặp các biến cố tim mạch hoặc ung thư.

Một giải pháp an toàn, hiệu quả để bảo tồn cấu trúc sụn khớp là bổ sung Collavant n2 (Collagen Type II không tự nhiên). Khác với các dạng collagen thủy phân thông thường, Collavant n2 giữ được cấu trúc nguyên bản, tự nhiên của Collagen Type II tại sụn khớp. Hoạt chất này hoạt động theo cơ chế dung nạp qua đường uống thông qua sự tương tác trực tiếp với các mảng Peyer tại ruột. Quá trình này giúp điều hòa lại hệ miễn dịch, từ đó giảm viêm khớp và hạn chế thoái hoá thêm sụn khớp.

Chế độ dùng đơn giản, an toàn: chỉ với 40mg/ngày (tương ứng với 1 viên/ngày), rất phù hợp với nhịp sống bận rộn của phụ nữ hiện đại. Tất cả các nghiên cứu trên thế giới cho đến thời điểm hiện tại, với liều lượng chuẩn 40mg/ngày hoạt chất không ghi nhận sự gia tăng bất kì tác dụng không mong muốn so với giả dược.

Collavant N2 là giải pháp chuyên biệt giúp bảo vệ cấu trúc sụn khớp chị em phụ nữ cả hai giai đoạn Tiền mãn kinh và Mãn kinh, cụ thể:

Giai đoạn Tiền mãn kinh: cần can thiệp sớm, chủ động bảo tồn sụn khớp

Ở giai đoạn này, Estrogen bắt đầu tăng giảm thất thường khiến cơ thể bước đầu phải đối mặt với những thay đổi, đặc biệt là các vấn đề cơ xương khớp như trên. Việc bổ sung sớm viên uống chứa Collavant N2 và các hoạt chất khác như Hyaluronic acid, Curcumin, vitamin C giúp kháng viêm, hạn chế tiến triển và xuất hiện vấn đề cơ xương khớp, duy trì độ dẻo dai giúp chị em thoải mái theo đuổi và tận hưởng niềm vui của các môn thể thao yêu thích.

Giai đoạn mãn kinh: Kiểm soát viêm khớp lâu dài và an toàn khi sử dụng đồng thời cùng nhiều loại thuốc

Tại giai đoạn này, hệ thống xương khớp không chỉ bị ảnh hưởng bởi nồng độ estrogen giảm mạnh mà còn chịu tác động bởi nhiều yếu tố khác: thoái hóa do tuổi tác, các bệnh lý mắc kèm thường gặp ở độ tuổi này (đái tháo đường, tăng huyết áp, viêm loét dạ dày – tá tràng, rối loạn lipid máu,…) Do đó, việc sử dụng đồng thời nhiều thuốc là không thể tránh khỏi.

Với những tác động phức tạp trên, Collavant n2 vẫn là một lựa chọn lý tưởng cho sức khoẻxương khớp của chị em. Hoạt chất được chứng minh có tính an toàn cao: không có tương tác thuốc, không ảnh hưởng đến chức năng gan, thận, không gây kích ứng đường tiêu hoá và không ảnh hưởng đến các chỉ số đường huyết, huyết áp, lipid máu.

3. Can thiệp dùng thuốc

+ Liệu pháp hormone thay thế: sử dụng liệu pháp estrogen đơn độc hoặc liệu pháp estrogen phối hợp progestogen. Là phương pháp điều trị cơ bản giúp giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng đau xương khớp ở phụ nữ mãn kinh. Việc sử dụng liệu pháp hormone cần được cá nhân hóa dựa trên tiền sử bệnh, tình trạng triệu chứng và ưu tiên của từng bệnh nhân.

Tuy nhiên, nếu đau xương khớp có biểu hiện viêm thực sự (sưng, nóng, cứng khớp buổi sáng kéo dài), cần đi khám chuyên khoa cơ xương khớp để loại trừ các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp hoặc bệnh hệ thống.

Việc nhận diện sớm những cơn đau ở tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh chính là cơ hội vàng để chủ động bảo vệ hệ xương khớp. Đầu tư cho hệ cơ xương khớp của bạn hôm nay sẽ giúp bạn thoải mái vận động thể thao, du lịch và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn trong 20-30 năm tới.

Khác với việc sử dụng nghệ như gia vị hay tinh bột nghệ thông thường, các nghiên cứu y sinh hiện nay tập trung vào curcumin tinh khiết hoặc các dạng bào chế cải thiện sinh khả dụng, nhằm khai thác hiệu quả sinh học của hoạt chất này đối với mô khớp và sụn khớp.

Curcumin tác động như thế nào lên sụn và khớp?

Trong các bệnh lý như thoái hóa khớp, viêm mạn tính mức độ thấp là yếu tố trung tâm thúc đẩy phá hủy sụn, làm đau và hạn chế vận động. Curcumin có vai trò quan trọng trong làm chậm tiến trình tổn thương khớp thông qua các cơ chế sau:

1. Ức chế phản ứng viêm tại khớp

Curcumin có khả năng ức chế các cytokine tiền viêm như TNF-α, IL-1β, IL-6 và các enzyme gây viêm như COX-2, MMPs. Đây là những yếu tố trực tiếp tham gia vào quá trình viêm và phá hủy sụn.

2. Bảo vệ tế bào sụn trước stress oxy hóa

Stress oxy hóa làm tăng tổn thương tế bào sụn và thúc đẩy quá trình thoái hóa. Curcumin hoạt động như một chất chống oxy hóa mạnh, giúp trung hòa gốc tự do và hạn chế tổn thương cấu trúc sụn do viêm kéo dài.

3. Giảm đau và cải thiện chức năng khớp

Nhiều thử nghiệm lâm sàng cho thấy curcumin giúp giảm đau, giảm cứng khớp và cải thiện khả năng vận động ở bệnh nhân thoái hóa khớp,đặc biệt đảm bảo an toàn ngay cả khi dùng kéo dài.

Curcumin có vai trò gì trong chiến lược chăm sóc khớp?

Curcumin không phải thuốc điều trị đặc hiệu, cũng không thay thế các phương pháp điều trị y khoa khi khớp đã tổn thương nặng. Tuy nhiên, hoạt chất này thường được sử dụng phối kết hợp trong các công thức thực phẩm bổ sung chăm sóc sức khỏe khớp.

Hiểu rõ về vai trò của Hyaluronic Acid giúp người bệnh biết khi nào nên bổ sung, khi nào nên kết hợp HA cùng các phương pháp điều trị khác, từ đó hướng tới mục tiêu chăm sóc khớp toàn diện và bền vững.

Hyaluronic Acid và vai trò với khớp?

Hyaluronic Acid (HA) là một polysaccharide tự nhiên có mặt trong nhiều mô của cơ thể, tập trung nhiều nhất ở dịch khớp, sụn khớp và mô liên kết. Acid hyaluronic (HA) đóng vai trò quan trọng, giúp bôi trơn, giảm ma sát giữa các đầu xương và bảo vệ sụn khớp. Bên cạnh đó HA còn giảm viêm, kích thích sản xuất proteoglycan và collagen type II, đồng thời ức chế enzyme phá hủy sụn.

Ở trạng thái khỏe mạnh, dịch khớp có độ nhớt và độ đàn hồi cao nhờ nồng độ HA phù hợp. Chính đặc tính này giúp khớp vận động trơn tru, hạn chế mài mòn sụn ngay cả khi phải chịu trọng lượng cơ thể và các lực cơ học lặp đi lặp lại mỗi ngày.

Tuy nhiên trong các trường hợp thoái hóa khớp hoặc viêm khớp, tổn thương sụn khớp kéo dài, Hyaluronic Acid tự nhiên trong dịch khớp giảm cả về số lượng lẫn chất lượng. Khi đó, dịch khớp mất độ nhớt và đàn hồi vốn có, khiến hai đầu xương cọ xát trực tiếp vào nhau. Cảm giác đau, tiếng lạo xạo khi vận động và hiện tượng sưng cứng khớp chính là hệ quả của tình trạng này.

Khi nào nên bổ sung Hyaluronic Acid (HA)? Dạng uống hay tiêm phù hợp?

Hiện nay, tiêm HA trực tiếp vào khớp được xem là giải pháp can thiệp tại chỗ, thường được sử dụng cho thoái hóa khớp mức độ nhẹ đến trung bình (giai đoạn 2-3 theo Kellgren-Lawrence), đặc biệt khớp gối, với triệu chứng đau, cứng khớp và giảm vận động. Các nghiên cứu cho thấy sử dụng HA đường tiêm giúp giảm nhanh các triệu chứng đau và cải thiện vận động. Tuy nhiên, đây là thủ thuật y khoa, cần thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa, có thể gặp phản ứng tại chỗ và không phù hợp với mọi đối tượng.

Tuy nhiên khi tiêm acid Hyaluronic vào khớp ta có thể gặp một số phản ứng sau đây: viêm và ngứa tại chỗ tiêm, đôi khi gây phiền phức cho bệnh nhân là nhiễm trùng do sai kĩ thuật tiêm vô trùng. Vì vây, khi tiêm người ta phải đạt chất lượng về kĩ thuật vô trùng.

Bên cạnh HA tiêm, một lựa chọn an toàn và tiện dụng hơn cho người dùng đó là sử dụng HA đường uống.

HA uống ( trọng lượng phân tử thấp) nên dễ hấp thu hệ thống, tăng nồng độ HA trong huyết thanh và dịch khớp, giảm cytokine viêm (TNF-α, IL-1β), MMPs, iNOS, COX-2, dẫn đến giảm sưng khớp và đau. Ngoài ra sử dụng HA dưới dạng viên uống thường được kết hợp thêm một số thành phần như Collagen type 2 tự nhiên, Curcumin, vitamin C…. là các chất tự nhiên có vai trò kháng viêm, giúp tăng cường hiệu quả kháng viêm và bảo vệ sụn khớp.

Kết luận

HA là một thành phần quan trọng trong dịch khớp, phù hợp sử dụng trong các bệnh lý tổn thương sụn khớp, thoái hóa khớp… Người bệnh có thể sử dụng HA dưới dạng đường uống hoặc tiêm dưới sự tư vấn của bác sĩ chuyên môn trong từng trường hợp cụ thể để đạt được hiệu quả tốt nhất, giúp chăm sóc khớp toàn diện và lâu dài.

Sụn khớp là mô liên kết bao phủ bề mặt các đầu xương, giúp khớp vận động trơn tru và hấp thu lực. Thành phần của sụn gồm:

• Tế bào sụn (chondrocytes)

• Collagen, chủ yếu là collagen type II

• Chất nền ngoại bào, giàu proteoglycan và glycosaminoglycan (GAG) như chondroitin sulfate, keratan sulfate

Sự phối hợp chặt chẽ giữa collagen và chất nền này giúp giảm ma sát giữa các đầu xương, đồng thời tăng khả năng chịu lực cơ học của khớp.

Tuy nhiên, mô sụn có một nhược điểm lớn: không có mạch máu. Các tế bào sụn nhận dinh dưỡng chủ yếu bằng cách khuếch tán từ dịch khớp. Vì vậy, quá trình tái tạo sụn diễn ra rất chậm và thường không hoàn chỉnh.

Khi sụn bị tổn thương và thoái hóa

Trong quá trình vận động – từ tập luyện thể thao cường độ cao đến các hoạt động sinh hoạt hằng ngày – sụn khớp liên tục chịu tải. Theo thời gian, các vi tổn thương có thể xuất hiện, làm đứt gãy sợi collagen, phá vỡ cấu trúc mạng lưới của sụn.

Hệ quả là sụn trở nên giòn hơn, kém đàn hồi, khả năng chịu lực suy giảm. Cùng với tuổi tác, tốc độ tái tạo sụn ngày càng chậm, khiến các tổn thương khó hồi phục, tạo tiền đề cho thoái hóa khớp.

Vai trò của hệ miễn dịch trong thoái hóa sụn

Thoái hóa sụn không chỉ là vấn đề cơ học mà còn liên quan mật thiết đến hệ miễn dịch. Khi sụn bị bào mòn, các mảnh collagen type II bị giải phóng vào môi trường khớp. Các tế bào lympho T không nhận diện được những mảnh collagen nội sinh này, từ đó “nhầm lẫn” chúng là yếu tố có hại.

Phản ứng miễn dịch được kích hoạt sẽ:

• Làm gia tăng viêm tại khớp

• Đẩy nhanh quá trình phá hủy sụn

• Gây đau, cứng khớp và có thể dẫn đến tràn dịch khớp

Đây là một vòng xoắn bệnh lý khiến sụn ngày càng suy yếu.

Do đó, hiện nay đối với điều trị thóa hóa sụn khớp, điều hòa miễn dịch đóng vai trò quan trọng, cần được can thiệp đặc biệt trong giai đoạn sớm.

Nguồn gốc tự nhiên và quy trình chiết xuất tiêu chuẩn hóa

Collavant® n2 được chiết xuất từ sụn xương ức gà, một nguồn giàu collagen type II tự nhiên. Được sản xuất bởi công ty Bioiberica (Tây Ban Nha) với hơn 20 năm kinh nghiệm của trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe cơ xương khớp; quy trình chiết xuất được tiêu chuẩn hóa nghiêm ngặt nhằm bảo toàn cấu trúc sinh học của collagen và đảm bảo chất lượng ổn định.

Collagen type II trong Collavant® n2 là collagen không bị biến tính, không bị thủy phân, vẫn giữ nguyên cấu trúc không gian ba chiều đặc trưng chứa các epitop – cấu trúc quan trọng quyết định đến hoạt tính sinh học của collagen. Đây chính là điểm khác biệt quan trọng so với collagen thủy phân thường gặp trên thị trường – vốn chỉ gồm các peptide chuỗi ngắn và chủ yếu đóng vai trò cung cấp nguyên liệu.

Nhờ bảo toàn cấu trúc sinh học, collagen type II tự nhiên trong Collavant® n2 có cơ chế tác động đặc hiệu thông qua cơ chế dung nạp miễn dịch đường uống. Cơ chế này giúp cơ thể điều chỉnh phản ứng miễn dịch chống lại collagen type II nội sinh tại khớp, từ đó giảm quá trình viêm và hạn chế sự phá hủy sụn.

Cơ chế dung nạp đường uống – nền tảng tác dụng của Collavant® n2

Collagen loại II là một loại protein cấu trúc cốt lõi có trong sụn, giúp mô có độ bền kéo và độ dẻo dai để bảo vệ khớp. Tuy nhiên, một số tổn thương sụn ban đầu có thể kích hoạt phản ứng tự miễn dịch chống lại collagen loại II nội sinh tự nhiên của cơ thể, làm suy yếu sức khỏe khớp.

Collagen type II tự nhiên (Collavant® n2) phát huy tác dụng thông qua cơ chế miễn dịch gọi là dung nạp đường uống.

Khi được uống vào, collagen type II không bị biến tính trong dạ dày, tiếp tục đi xuống ruột non. Tại đây, collagen được nhận biết bởi các mảng Peyer – những cấu trúc lympho có vai trò điều hòa miễn dịch. Nhờ các epitope còn nguyên vẹn, collagen tương tác với tế bào miễn dịch, từ đó làm giảm phản ứng viêm.

Giúp hệ miễn dịch nhận diện collagen type II như một thành phần không gây hại, làm giảm sự tấn công nhầm vào collagen tại khớp. Giúp giảm viêm, giảm phân hủy collagen sụn và bảo tồn cấu trúc sụn khớp.

Khác với collagen thủy phân – chỉ cung cấp nguyên liệu để cơ thể tổng hợp collagen – collagen type II tự nhiên tác động trực tiếp vào cơ chế miễn dịch, giải quyết vấn đề từ gốc, đặc biệt tác dụng với hàm lượng rất thấp chỉ 40mg, đảm bảo tính an toàn khi sử dụng lâu dài.

Với cơ chế này, Collavant® n2 đã được chứng minh hiệu quả qua các thử nghiệm lâm sàng, trở thành giải pháp khoa học giúp bảo vệ và duy trì sức khỏe khớp một cách bền vững.

Tài liệu tham khảo

[1] Scarpellini, M. và cộng sự. J. chỉnh hình. Chấn thương. 9, 81–87 (2008).
[2] Mannelli, LDCet cộng sự. Loãng xương. Int. 26, S191-S192 (2015).
[3] Bakilan, F. và cộng sự. Á-Âu J. Med. 48, 95–101 (2016).