Ngày đăng: 20/09/2026
Chạy bộ không phải là môn thể thao đối kháng như bóng đá, nơi nguy cơ gặp phải các chấn thương cấp tính như đứt dây chằng, gãy xương… tương đối cao. Tuy nhiên, runner lại thường xuyên phải thực hiện các động tác lặp đi lặp lại với tần suất lớn. Khi quãng đường hoặc cường độ tập luyện tăng lên, gân và cơ phải chịu tải liên tục, từ đó có thể xuất hiện các vi chấn thương hoặc tình trạng quá tải.
Khi nhắc đến “viên uống bổ gân”, nhiều người có thể nghĩ ngay đến một hình thức PR, quảng cáo hay giới thiệu sản phẩm. Tuy nhiên, dưới góc nhìn chăm sóc sức khỏe và phòng ngừa chấn thương trong chạy bộ, việc bổ sung dưỡng chất cho gân cũng là một vấn đề đáng được quan tâm.
Có nên sử dụng viên uống bổ gân không?
Câu trả lời là có thể cân nhắc, đặc biệt khi người chạy có nhu cầu bổ sung dưỡng chất một cách có chủ đích cho mô gân.
Tuy nhiên, việc nhiều người còn e ngại hoặc không thực sự tin tưởng vào các sản phẩm bổ sung cũng là điều dễ hiểu. Thị trường thực phẩm bảo vệ sức khỏe hiện nay rất đa dạng, chất lượng sản phẩm không đồng đều, trong khi những thông tin quảng cáo đôi khi khiến người dùng khó phân biệt đâu là sản phẩm có cơ sở khoa học rõ ràng.
Do đó, thay vì nhìn nhận tất cả các sản phẩm bổ sung dưới một góc độ, có thể xem xét chúng dựa trên mục đích sử dụng và bằng chứng khoa học.
Một ví dụ khá quen thuộc với runner là gel năng lượng. Tại các giải chạy, gel được sử dụng rất phổ biến để bổ sung năng lượng theo một mục đích cụ thể. Omega-3 cũng là một loại thực phẩm bổ sung quen thuộc với nhiều người, đặc biệt là các runner nữ. Tương tự, viên uống bổ gân cũng có thể được nhìn nhận như một hình thức bổ sung có mục đích, thay vì xem đó là sản phẩm thay thế cho chế độ ăn uống hoặc tập luyện.
Ăn uống đầy đủ có đủ để chăm sóc gân?
Khi nói về dinh dưỡng, có một quan điểm khá phổ biến là “ăn gì bổ nấy”. Chẳng hạn, ăn gân bò để bổ sung collagen, ăn cá để cung cấp protein và collagen…Quan điểm này không sai, bởi chế độ ăn uống vẫn luôn là nền tảng để cung cấp năng lượng và các chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể.
Tuy nhiên, vấn đề nằm ở chỗ từ một bữa ăn thông thường, chúng ta rất khó xác định chính xác cơ thể đang được cung cấp bao nhiêu hàm lượng của một thành phần cụ thể. Đồng thời, cũng khó biết lượng dưỡng chất đó có đáp ứng được nhu cầu của một mô cụ thể như gân hay không.
Vì vậy, việc bổ sung bằng viên uống không có nghĩa là thay thế chế độ ăn uống. Mục đích là bổ sung có chủ đích một số thành phần liên quan đến cấu trúc và hoạt động của mô gân, bên cạnh một chế độ ăn uống đầy đủ.
Collagen và mucopolysaccharides có vai trò gì đối với gân?
Gân là mô liên kết có khả năng chịu lực cao, trong đó collagen type I là thành phần cấu trúc chính, góp phần tạo nên đặc tính cơ học và khả năng chịu lực của gân. Bên cạnh collagen, mucopolysaccharides cũng là nhóm thành phần được quan tâm trong các công thức bổ sung cho gân, liên quan đến cấu trúc và môi trường ngoại bào của mô.
Vì vậy, khi lựa chọn một sản phẩm bổ sung cho gân, không nên chỉ nhìn vào việc sản phẩm có collagen hay không. Quan trọng hơn là cần xem xét công thức có sự phối hợp các thành phần phù hợp hay không và sản phẩm có cơ sở khoa học để chứng minh hiệu quả hay không.
Đây cũng là điểm cần lưu ý khi thị trường có rất nhiều sản phẩm được quảng cáo với những công dụng tương tự nhau. Một sản phẩm dù được giới thiệu với những thông tin hấp dẫn đến đâu thì vẫn nên có các nghiên cứu rõ ràng để đánh giá hiệu quả.
Một trong những yếu tố có thể được quan tâm khi đánh giá tác động của sản phẩm lên mô gân là Tenomodulin.
Tenomodulin là một protein được biểu hiện ở tế bào gân và được xem là một dấu ấn sinh học liên quan đến sự phát triển và hoạt động của mô gân. Do đó, bên cạnh việc xem xét thành phần của một sản phẩm, các nghiên cứu đánh giá những thay đổi liên quan đến Tenomodulin cũng có thể cung cấp thêm thông tin về tác động của công thức đối với mô gân.
Điều này cũng cho thấy rằng khi lựa chọn một sản phẩm bổ sung cho gân, người dùng không nên chỉ dựa vào lời quảng cáo hay số lượng thành phần được ghi trên bao bì, mà nên quan tâm đến bằng chứng nghiên cứu thực tế của sản phẩm.
Runner có nên bổ sung dưỡng chất cho gân?
Không phải runner nào cũng bắt buộc phải sử dụng viên uống bổ gân. Việc chăm sóc gân trước hết vẫn cần bắt đầu từ những yếu tố cơ bản như ăn uống đầy đủ, kiểm soát khối lượng và cường độ tập luyện, nghỉ ngơi và phục hồi hợp lý.
Tuy nhiên, với những người chạy bộ thường xuyên, có khối lượng vận động cao hoặc muốn chủ động bổ sung dưỡng chất cho các cấu trúc chịu tải nhiều như gân, việc sử dụng sản phẩm bổ sung có công thức phù hợp và có nghiên cứu rõ ràng có thể được cân nhắc. Cũng giống như việc runner quan tâm đến phòng trị liệu để giãn cơ, sử dụng sản phẩm hỗ trợ sức khỏe khớp hay bổ sung canxi cho xương, gân cũng là một cấu trúc cần được quan tâm trong quá trình chạy bộ lâu dài.
Tóm lại, thay vì chỉ quan tâm đến việc xử lý khi đã xuất hiện đau hoặc chấn thương, runner có thể chủ động hơn trong việc chăm sóc và bổ sung dưỡng chất cho gân, kết hợp với dinh dưỡng, tập luyện và nghỉ ngơi phù hợp để duy trì sức khỏe gân trong quá trình chạy bộ.
Dược sĩ: Hồ Thị Thanh Huệ
Ý kiến của bạn