PHỤ NỮ TUỔI 45-50 VÀ NHỮNG CƠN ĐAU XƯƠNG KHỚP

Thực tế các nghiên cứu hiện nay cho thấy rằng, có tới 70% phụ nữ tiền mãn kinh, mãn kinh phàn nàn về các triệu chứng liên quan đến cơ xương khớp, thậm chí các nghiên cứu trên đối tượng phụ nữ Đông Nam Á và Nam Á, khó chịu gây ra bởi đau khớp còn được ghi nhận nhiều hơn cả các triệu chứng vận mạch như bốc hoả, đổ mồ hôi ban đêm.

Đau nhức xương khớp trong giai đoạn này đôi khi không gây ra các triệu chứng rầm rộ như sưng, nóng, đỏ và cũng không tìm thấy được những bất thường trên hình ảnh nhưng cảm giác đau, ê ẩm, cứng khớp xuất hiện ở đồng thời nhiều khớp gây khó chịu lại rất thật và dai dẳng. Cũng có những trường hợp, xuất hiện các triệu chứng sớm của thoái hoá khớp như tiếng kêu lục khục, cứng khớp kéo dài vào buổi sáng, chủ yếu ở những khớp chịu trọng lượng lớn của cơ thể như khớp hông, thắt lưng và khớp gối. Điều này có thể khiến các chị em gặp khó khăn trong các hoạt động sinh hoạt hàng ngày, tập thể dục, giảm năng suất làm việc và có thể dẫn đến tâm lý chán chường, mệt mỏi và ngại vận động.

  Tại sao trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh, phụ nữ lại thường xuyên xuất hiện đau nhức xương khớp?

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này rất phức tạp. Đây là sự kết hợp giữa sự thay đổi hormone (đặc biệt là suy giảm estrogen và progesterone), các yếu tố tâm lý xã hội (căng thẳng, rối loạn tâm trạng), chất lượng giấc ngủ kém và các yếu tố di truyền.

Ở độ tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh, Estrogen giảm mạnh do buồng trứng suy giảm chức năng. Thụ thể Estrogen có mặt ở rất nhiều nơi: cơ, xương, gân, thần kinh,… Do đó, khi Estrogen sụt giảm, cơ thể phải đối mặt với:

1. Suy giảm chức năng các mô liên kết: Giảm khối lượng cơ, giảm sản xuất collagen, và làm giảm độ đàn hồi của gân/dây chằng, khiến mô cơ xương khớp dễ bị viêm và tổn thương hơn.
2. Giảm mật độ xương: dẫn đến gây đau do các vi tổn thương cấu trúc đốt sống và xương.
3. Thay đổi cảm nhận đau: hệ thần kinh trở nên nhạy cảm hơn, khiến phụ nữ trung niên cảm thấy đau dữ dội và dai dẳng hơn so với mức độ tổn thương thực tế của khớp.
4. Giảm khả năng chống viêm: Estrogen giảm làm mất khả năng ức chế các chất gây viêm tấn công khớp khiến phản ứng viêm bùng phát, khớp dễ sưng, nóng và tăng tốc độ ăn mòn sụn khớp. Đặc biệt thành phần chính của sụn khớp sẽ bị tấn công nhiều nhất là Collagen Type II.
5. Tế bào sụn già đi nhanh chóng: Sụn khớp mất đi khả năng tự sửa chữa sau những vi chấn thương do đi lại, vận động hàng ngày.

Bên cạnh đó, các vấn đề xảy ra trong giai đoạn này như sự suy giảm của các hormon có tác dụng giảm đau (progesterone, testosterone, oxytocin), rối loạn giấc ngủ, căng thẳng và trầm cảm trong thời kỳ tiền mãn kinh, mãn kinh có các con đường thần kinh chồng chéo, làm khuếch đại cảm giác đau.

Những triệu chứng gây ra bởi đau nhức xương khớp có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống của phụ nữ, do đó cần phải tầm soát, phát hiện sớm và có các chiến lược dự phòng và điều trị ngay từ giai đoạn ban đầu. Để duy trì cuộc sống năng động, bạn nên áp dụng phương pháp đa mô thức:

1. Can thiệp không dùng thuốc khác

+ Thay đổi lối sống: Cân đối chế độ ăn, đặc biệt chế độ ăn giàu thực vật được khuyến nghị giúp giảm cân, giảm đau khớp.

+ Cải thiện chất lượng và thời lượng giấc ngủ: thông qua việc thiết lập môi trường ngủ yên tĩnh.

+ Tập luyện thể thao: Pilates với các bài tập ổn định cơ cốt lõi, bơi lội và các bài tập giãn cơ giúp giảm đau lưng và đau cổ mãn tính, tập kháng lực tăng dần để duy trì mật độ xương và khối lượng cơ.

+ Tâm lý trị liệu: Liệu pháp hành vi nhận thức và giảm stress dựa trên chánh niệm đã cho thấy hiệu quả trong việc giảm đau và cải thiện chất lượng cuộc sống.

2. Can thiệp bảo tồn cấu trúc của sụn khớp

Sụn khớp là cấu trúc quan trọng nhất cần được bảo tồn và bảo vệ trong các khớp động (khớp háng, khớp gối), nhằm giảm sự tiến triển thoái hóa khớp. Sụn ​​khớp là mô dễ bị tổn thương, thoái hóa và khả năng phục hồi rất hạn chế [8].  Để bảo tồn cầu trúc của sụn khớp cần điều trị cả trên 3 khía cạnh: trục khớp, sụn chêm, gân/dây chằng. Tính bền vững cơ học của sụn khớp là do cấu trúc kết hợp chặt chẽ và phức tạp giữa collagen type II và proteoglycan tại chất nền ngoại bào. Các thay đổi nội tiết như suy giảm estrogen ở phụ nữ tiền mãn kinh và mãn kinh cũng như các áp lực cơ học do chấn thương hoặc vận động quá mức làm phá vỡ cấu trúc collagen và giảm hàm lượng proteoglycan, kết hợp với việc giải phóng các chất gây viêm thúc đẩy quá trình thoái hoá sụn tiến triển và rối loạn chức năng khớp.

Hiện nay, có rất nhiều phương pháp tiên tiến để bảo tồn và tăng cường tái tạo cấu trúc sụn như kỹ thuật phẫu thuật cải tiến (vi gãy, ghép sụn xương tự thân,…); liệu pháp tế bào (giá đỡ sinh học, tiêm huyết tương giàu tiểu cầu,…); phương pháp can thiệp và kích thích hỗ trợ (liệu pháp gen, sóng siêu âm kích thích vật lý, liệu pháp Exosome…). Tuy nhiên, tuỳ từng phương pháp có một số nhược điểm như chi phí tương đối cao, số lượng lần phẫu thuật nhiều, nguy cơ gặp biến chứng do phẫu thuật, thời gian hồi phục kéo dài và nguy cơ hình thành sụn xơ.

Việc bổ sung các hoạt chất như vitamin C giúp tăng cường tổng hợp và ổn định cấu trúc của collagen type 2 tại sụn khớp. Glucosamin và chondroitin sulphate, các thành phần chính của glycosaminoglycans trong sụn trong (hyaline), đã được chứng minh là hỗ trợ sản xuất chất nền sụn. Tuy nhiên, Glucosamin và chondroitin sulphate có thể gây một số tác dụng không mong muốn thường gặp như đau đầu, rối loạn dung nạp glucose, một số khác với tần số hiếm gặp hơn như: tăng tỷ lệ nhiễm trùng, giảm mức lọc cầu thận, vàng da ứ mật do thuốc, viêm gan tự miễn và tăng men gan. Ngoài ra, một vài nghiên cứu đã báo cáo các trường hợp tăng nguy cơ gặp các biến cố tim mạch hoặc ung thư.

Một giải pháp an toàn, hiệu quả để bảo tồn cấu trúc sụn khớp là bổ sung Collavant n2 (Collagen Type II không tự nhiên). Khác với các dạng collagen thủy phân thông thường, Collavant n2 giữ được cấu trúc nguyên bản, tự nhiên của Collagen Type II tại sụn khớp. Hoạt chất này hoạt động theo cơ chế dung nạp qua đường uống thông qua sự tương tác trực tiếp với các mảng Peyer tại ruột. Quá trình này giúp điều hòa lại hệ miễn dịch, từ đó giảm viêm khớp và hạn chế thoái hoá thêm sụn khớp.

Chế độ dùng đơn giản, an toàn: chỉ với 40mg/ngày (tương ứng với 1 viên/ngày), rất phù hợp với nhịp sống bận rộn của phụ nữ hiện đại. Tất cả các nghiên cứu trên thế giới cho đến thời điểm hiện tại, với liều lượng chuẩn 40mg/ngày hoạt chất không ghi nhận sự gia tăng bất kì tác dụng không mong muốn so với giả dược.

Collavant N2 là giải pháp chuyên biệt giúp bảo vệ cấu trúc sụn khớp chị em phụ nữ cả hai giai đoạn Tiền mãn kinh và Mãn kinh, cụ thể:

Giai đoạn Tiền mãn kinh: cần can thiệp sớm, chủ động bảo tồn sụn khớp

Ở giai đoạn này, Estrogen bắt đầu tăng giảm thất thường khiến cơ thể bước đầu phải đối mặt với những thay đổi, đặc biệt là các vấn đề cơ xương khớp như trên. Việc bổ sung sớm viên uống chứa Collavant N2 và các hoạt chất khác như Hyaluronic acid, Curcumin, vitamin C giúp kháng viêm, hạn chế tiến triển và xuất hiện vấn đề cơ xương khớp, duy trì độ dẻo dai giúp chị em thoải mái theo đuổi và tận hưởng niềm vui của các môn thể thao yêu thích.

Giai đoạn mãn kinh: Kiểm soát viêm khớp lâu dài và an toàn khi sử dụng đồng thời cùng nhiều loại thuốc

Tại giai đoạn này, hệ thống xương khớp không chỉ bị ảnh hưởng bởi nồng độ estrogen giảm mạnh mà còn chịu tác động bởi nhiều yếu tố khác: thoái hóa do tuổi tác, các bệnh lý mắc kèm thường gặp ở độ tuổi này (đái tháo đường, tăng huyết áp, viêm loét dạ dày – tá tràng, rối loạn lipid máu,…) Do đó, việc sử dụng đồng thời nhiều thuốc là không thể tránh khỏi.

Với những tác động phức tạp trên, Collavant n2 vẫn là một lựa chọn lý tưởng cho sức khoẻxương khớp của chị em. Hoạt chất được chứng minh có tính an toàn cao: không có tương tác thuốc, không ảnh hưởng đến chức năng gan, thận, không gây kích ứng đường tiêu hoá và không ảnh hưởng đến các chỉ số đường huyết, huyết áp, lipid máu.

3. Can thiệp dùng thuốc

+ Liệu pháp hormone thay thế: sử dụng liệu pháp estrogen đơn độc hoặc liệu pháp estrogen phối hợp progestogen. Là phương pháp điều trị cơ bản giúp giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng đau xương khớp ở phụ nữ mãn kinh. Việc sử dụng liệu pháp hormone cần được cá nhân hóa dựa trên tiền sử bệnh, tình trạng triệu chứng và ưu tiên của từng bệnh nhân.

Tuy nhiên, nếu đau xương khớp có biểu hiện viêm thực sự (sưng, nóng, cứng khớp buổi sáng kéo dài), cần đi khám chuyên khoa cơ xương khớp để loại trừ các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp hoặc bệnh hệ thống.

Việc nhận diện sớm những cơn đau ở tuổi tiền mãn kinh, mãn kinh chính là cơ hội vàng để chủ động bảo vệ hệ xương khớp. Đầu tư cho hệ cơ xương khớp của bạn hôm nay sẽ giúp bạn thoải mái vận động thể thao, du lịch và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn trong 20-30 năm tới.